Home » Baza wiedzy » Analiza techniczna » Analiza techniczna: Dywergencja

W jednym z artykułów dotyczących analizy technicznej opisywałem działanie i sposoby wykorzystania oscylatora stochastycznego. Tym razem czas na bardziej zaawansowany sposób wykorzystania oscylatora stochastycznego( i nie tylko, ponieważ można tę metodę wykorzystać z wieloma wskaźnikami) – dywergencja.

Co to jest dywergencja?

Mówiąc najprościej dywergencja jest to rozbieżność pomiędzy zachowaniem ceny i zachowaniem wskaźnika ( w tym przypadku oscylatora stochastycznego). Dywergencja ceny i oscylatora stochastycznego świadczy o tym, że cena tworząc nowy szczyt/dołek słabnie – kolejne świece zamykają się coraz bliżej zamknięciapoprzedniej świecy. Taki sygnał można wykorzystać na dwa sposoby:

  • do gry przeciwko trendowi – sygnał dywergencji świadczy o możliwym załamaniu panującego trendu (na ramie czasowej, na której występuje sygnał), zwłaszcza jeżeli dzieje się to na odpowiednim poziomie (np silny poziom wsparcia/oporu),
  • do gry zgodnie z trendem – sygnał dywergencji wykorzystywany jako informacja o potencjalnym końcu korekty.

Odpowiednio wykorzystane sygnały dywergencji są bardzo mocne, ale potrzeba nieco doświadczenia, żeby odpowiednio je interpretować. Dywergencja sama w sobie nie jest systemem, za to może być dobrym elementem w strategii inwestycyjnej zarówno podążającej za trendem jak i kontratrendowej.

Klasy dywergencji

Zanim przejdziemy do konkretnych przykładów, podzielimy dywergencje na trzy klasy:

  • dywergencja klasy A: powstaje wtedy, kiedy cena tworzy nowe ekstremum (szczyt w trendzie wzrostowym, dołek w trendzie spadkowym), a wskaźnik nie tworzy nowego ekstremum

dywergencja_forex_klasa_A_up

dywergencja_forex_klasa_A_down

  • dywergencja klasy B: w trendzie wzrostowym powstaje jeżeli cena tworzy formację podwójnego szczytu, a wskaźnik tworzy niższy szczyt; w trendzie spadkowym powstaje jeżeli cena tworzy formację podwójnego dna, natomiast wskaźnik tworzy wyższy dołek

dywergencja_forex_klasa_B2_up

dywergencja_forex_klasa_B2_down

  • dywergencja klasy C: w trendzie wzrostowym powstaje jeżeli cena tworzy nowy szczyt, a wskaźnik podwójny szczyt; w trendzie spadkowym powstaje jeżeli cena tworzy nowy dołek, natomiast wskaźnik tworzy podwójne dno

dywergencja_forex_klasa_C_up

dywergencja_forex_klasa_C_down

Praktyczne zastosowanie dywergencji

Czas na to co najważniejsze – przykłady praktycznego zastosowania sygnałów jakie dają dywergencje. Oczywiście siła sygnału jest równoznaczna z klasą dywergencji – te klasy A są najmocniejsze i prawdę mówiąc ja tylko tę klasę sygnałów biorę pod uwagę w swoich inwestycjach. Jak już pisałem wcześniej rozbieżność pomiędzy ruchem ceny i ruchem wskaźnika można wykorzystać zarówno w systemach do gry z trendem, jak również do tych, które opierają się na szukaniu miejsc odwrócenia trendu. Czas na konkretne przykłady:

  • wykorzystanie dywergencji w celu dołączenia do trendu po korekcie: nie ukrywam, że to jedne z moich ulubionych sytuacji na rynku, zastosowane z zasadami korekty prostej i poziomami zniesień Fibonacciego dają bardzo wysokie prawdopodobieństwo zysku;

Tutaj sytuacja na wykresie godzinowym EURUSD dająca możliwość dołączenia do ruchu wzrostowego:

dywergencja_forex_EURUSDH1

Zaznaczyłem linią trendu zachowanie oscylatora stochastycznego – zauważ, że kiedy cena tworzyła niższe dołki w fali BC, oscylator zatrzymywał się coraz wyżej. To właśnie jest typowa dywergencja klasy A. Sytuacja jest idealna, jeżeli taka dywergencja pojawia się na odpowiednim poziomie wsparcia/oporu wynikającym na przykład z nałożenia zniesień Fibonacciego.

Jeszcze jeden przykład podobnej dywergencji na parze USDJPY, wykres H4:

dywergencja_klasy_A_USDJPYH4

Widać wyraźną rozbieżność pomiędzy zachowaniem ceny i oscylatora – kiedy cena tworzyła nowy szczyt, po jej zachowaniu można było sądzić, że ruch wzrostowy ma dużą siłę i nie zakończy się tak łatwo. Nie potwierdziło tego jednak zachowanie oscylatora stochastycznego i widać co później się stało – potężny impuls w dół.

  • wykorzystanie dywergencji jako sygnału załamania trendu: to nieco trudniejszy sposób wykorzystania informacji jakie płyną z dywergencji i wymaga sporo doświadczenia i obycia z rynkami

Poniżej przykład dywergencji, która wydarzyła się na wykresie dziennym pary USDJPY. Tym razem dywergencja była rzeczywiście sygnałem załamania trendu ( nie koniecznie jego zmiany, możliwe, że jedynie większej korekty).

dywergnecja_forex_USDJPYDaily

W tym przykładzie cena utworzyła formację podwójnego szczytu i przy drugim podejściu powstała mocna dywergencja, po której nastąpiły gwałtowne spadki. Jeżeli spojrzysz uważnie to zauważysz, że powstała tam tak naprawdę korekta prosta i jest to bardzo podobny przykład do tego pierwszego na EURUSD.

Na koniec jeszcze jeden przykład – tym razem już dywergencji, po której wprost nastąpiło załamanie trendu. Sytuacja na wykresie H4 pary USDCAD:

dywergencja_forex_USDCADH4

 

Pamiętaj, że dywergencja to jak każdy element analizy technicznej tylko prawdopodobieństwo. Mógłbym pokazać Ci mnóstwo sytuacji, w których sygnały dywergencji nie zadziałały. W połączeniu z innymi narzędziami analizy technicznej i zrozumieniem ogólnej sytuacji panującej na rynku rozbieżność między zachowaniem ceny i wskaźnika będzie dawała bardzo dobre efekty. Pokazałem tylko dwa sposoby wykorzystania sygnału dywergencji – oczywiście nie jest to wyczerpany temat, ponieważ można iść jeszcze dalej wykorzystując różne ramy czasowe, stosując dywergencje jako sygnały zakończenia trendów niższego rzędu.

  
        
          

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Name *
Email *
Website

*